Tin tức - sự kiện

Chặng đường 8 năm (2009-2017) bảo vệ danh hiệu Khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm - Hội An

PDF.InEmail

Thứ năm, 22 Tháng 6 2017 09:23 Số truy cập:36

Khu sinh quyển Cù Lao Chàm - Hội An (KSQ) chính thức được UNESCO công nhận vào ngày 26 tháng 5 năm 2009 dựa trên các giá trị tài nguyên thiên nhiên và nhân văn rất đặc trưng. Nơi đây được đánh giá là có sự đa dạng các hệ sinh thái của vùng hạ lưu, vùng bờ và biển đảo trong tính đa dạng thuộc loại bậc nhất Việt Nam và là vùng đất giàu tài nguyên nhân văn với các di tích văn hóa lịch sử, lối kiến trúc nghệ thuật. Trong số các khu sinh quyển thế giới tại Việt Nam, Cù Lao Chàm – Hội An là một minh chứng rõ nét nhất về sự giao lưu, kết hợp hài hòa và sinh động giữa con người và thế giới tự nhiên.

Công cụ vận hành – nền tảng của sự phát triển.

Ra đời sau tại Việt Nam nhưng Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An đã nhanh chóng chọn lựa cách tiếp cận phù hợp dựa trên các lợi thế về điều kiện tự nhiên – văn hóa, xác định mục tiêu chiến lược, cơ chế quản lý tiên tiến và đặc biệt đã có được công cụ vận hành hiệu quả hoạt động của Khu sinh quyển.

Một kế hoạch quản lý tổng hợp cho KSQ năm 2015-2019, tầm nhìn đến năm 2030 được các bên liên quan hợp tác xây dựng trên cơ sở vận dụng các cách tiếp cận phù hợp, hiệu quả bao gồm: tiếp cận hệ sinh thái, tiếp cận lưu vực, tiếp cận quản lý tổng hợp vùng bờ, tiếp cận từ đỉnh núi đến rạn san hô (R2R). Tất cả đều hướng tới việc xây dựng Khu sinh quyển theo mô hình SLIQ: Tư duy hệ thống – Qui hoạch cảnh quan - Điều phố liên ngành và – Kinh tế chất lượng. 

changduongKSQ22062017-01

Hình 1: Các bên cùng tham gia các hoạt động trong KSQ theo mô hình SLIQ

Để thực thi kế hoạch quản lý, một đề án phát triển bền vững khu sinh quyển giai đoạn 2015-2035, tầm nhìn đến năm 2050 cũng đã được xây dựng nhằm cụ thể hóa mục tiêu cho từng giai đoạn, cơ sở để thu hút đầu tư, sự hỗ trợ từ các tổ chức phi chính phủ, các tổ chức trong và ngoài nước.

changduongKSQ22062017-02

Hình 2: Tọa đàm PTBV Khu sinh quyển Cù Lao Chàm - Hội An tại Hà Nội

Hỗ trợ cho việc thực hiện Kế hoạch và Đề án phát triển bền vững, năm 2015 UBND thành phố Hội An ban hành Quy chế Quản lý Khu sinh quyển trong đó quy định rõ nguyên tắc, cơ chế và phương thức quản lý KSQ. Đây công cụ pháp lý để thực hiện việc điều chỉnh các hành vi, các hoạt động trong các phân vùng chức năng đảm bảo chiến lược bảo tồn và phát triển bền vững danh hiệu Khu sinh quyển.

Nghiên cứu khoa học và hợp tác quốc tế - Đòn bẩy kích thích.

Trong 8 năm, Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An đã mời gọi, tiếp đón, trao đổi và thiết lập mối quan hệ hợp tác toàn diện với nhiều giáo sư, chuyên gia, các viện trường từ trong nước và quốc tế. Đây là chiến lược hợp tác như một đòn bẩy giúp khu sinh quyển thực hiện tốt 3 chức năng quan trọng đó là bảo tồn – hỗ trợ và phát triển. Thông qua đó, giúp quảng bá hình ảnh và các giá trị của Khu sinh quyển một cách nhanh chóng và hiệu quả trên phạm vi toàn cầu. Kể từ năm 2014, các chương trình được tổ chức hằng năm tại Khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An gồm: “Lớp học mùa hè” cho hơn 30 sinh viên đến từ Đại học Aahurs – Đan Mạch và Đại học Đà Nẵng, sinh viên trao đổi về phương thức quản lý môi trường bền vững; Lớp học IHP – Climate Change cho các sinh viên của tổ chức World Learning – Hoa Kỳ tìm hiểu về sự thích ứng của cộng đồng địa phương về an ninh lương thực, năng lượng và tài nguyên nước trước ảnh hưởng của biến đổi khí hậu toàn cầu; khóa học “Global Village” được phối hợp với Đại Học Hiroshima (Nhật Bản) và Đại học PSU – Hoa Kỳ.

changduongKSQ22062017-03

Hình 3: Cán bộ khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An hướng dẫn sinh viên quốc tế

Bên cạnh các khóa học ngắn hạn, Khu sinh quyển đã nhận được sự hợp tác từ các tổ chức, các viện trường trong nước và quốc tế như Viện Hải Dương, Viện Tài nguyên và Môi trường Đại học Huế (IREN), Viện môi trường và Phát triển bền vững (VESDI), Green Việt, Đại học Vrije Universiteit Brussel (VUB) – Bỉ, Cơ quan phát triển thủy sản Hàn Quốc (FIRA)…vv để xây dựng kế hoạch và thực hiện các chương trình trọng yếu như quan trắc chất lượng nước, khảo sát đa dạng sinh học, phục hồi nguồn lợi tự nhiên, nghiênc cứu các giải pháp lâm sinh, giảm thiểu khí phát thải do suy thoái và phá rừng (REDD) và chi trả dịch vụ môi trường rừng (FPES) tìm giải pháp chống xói lở bãi biển, phục hồi rừng ngập mặn, nghiên cứu và cơ chế tài chính tiềm năng cho việc quản lý lưu vực sông Vu Gia-Thu Bồn sinh kế bền vững…vv.

Truyền thông, quảng bá – Nhân tố trọng tâm.

Truyền thông được xác định là hoạt động xuyên suốt trong 8 năm qua, hoạt động này được tổ chức hằng năm với nội dung, hình thức, đối tượng truyền thông luôn được thay đổi để phù hợp với yêu cầu của từng giai đoạn phát triển của Khu sinh quyển. Ngoài chương trình truyền thông một chiều bằng các bài viết, truyền thanh truyền hình, tờ rơi, panel, áp phích, phim tư liệu, các hình thức truyền thông hai chiều được chú trọng thực hiện bao gồm: tham vấn ý kiến cộng đồng, giáo dục ngoại khóa cho học sinh, tổ chức các đối thoại, các hội thảo khoa học. Đặc biệt hiệu quả truyền thông được thông nâng cao, thông tin về khu sinh quyển được lan tỏa nhanh chóng, sâu rộng qua việc phát động các cuộc thi như: Thanh niên với Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An, ảnh nghệ thuật Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An trong mắt tôi, sáng tác biểu trưng (Logo) khu sinh quyển, viết với chủ đề Em yêu biển đảo quê em..vv.

changduongKSQ22062017-04

Hình 4: Các hoạt động truyền thông được tổ chức thường xuyên cho nhiều đối tượng

Sự tham gia của các bên liên quan – Chìa khóa thành công.

Phát huy vai trò điều phối, khu sinh quyển luôn chủ động tổ chức các buổi tọa đạm, hội thảo chuyên đề hay đối thoại để lôi kéo sự tham gia, chia sẻ thông tin, thảo luận, gắn trách nhiệm của các bên liên quan nhằm hướng tới một sự đồng thuận trong quản lý, đầu tư, khai thác tài nguyên.

changduongKSQ22062017-05

Hình 5: Mô hình hợp tác 4 nhà trong quản lý, khai thác, bảo tồn cua đá CLC

Sự hợp tác này nhằm mục tiêu tạo nên một sức mạnh đồng thuận, xuyên suốt từ cơ quan quản lý nhà nước, sự đầu tư phát triển của doanh nghiệp, tôn chỉ bảo tồn của các nhà khoa học và sự đáp ứng của cộng đồng sinh sống, phát triển sinh kế trong phạm vi khu sinh quyển nhưng vẫn bảo vệ được 7 tiêu chí của UNESCO đã công nhận.

Sự tham gia, thể hiện vai trò, trách nhiệm của các bên liên quan được ghi nhận từ kết quả các cuộc hội thảo chủ đề như là: Tiếp cận từ đầu nguồn xuống biển (R2R); Hài hòa phát triển bền vững vùng bờ Khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm - Hội An (ISCD); Rừng dừa nước Cẩm Thanh trong sự liên kết giữa lưu vực sông, đường bờ và biển cả; Vai trò của doanh nghiệp trong việc phát triển thương hiệu và xây dựng nhãn hiệu sinh thái khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An, v.v... Hay là các cuộc đối thoại: Đối thoại bàn tròn cấp cao, Quản lý tổng hợp lưu vực sông Vu Gia – Thu Bồn và vùng bờ Đà Nẵng – Quảng Nam: Một cách tiếp cận “Từ đầu nguồn xuống biển”; Vai trò sinh thái của hệ thống cồn bãi tự nhiên - Ứng xử các bên liên quan hướng tới phát triển bền vững; Quan điểm các bên liên quan hướng tới sự hài hòa giữa bảo tồn và phát triển bền vững rừng dừa nước và tài nguyên hạ lưu sông Thu Bồn, v.v…. 

changduongKSQ22062017-06

Hình 6: Các đối thoại chuyên đề và sự cam kết tham gia của đại diện các bên liên quan trong công cuộc bảo tồn, phát huy danh hiệu Khu sinh quyển

Đây là các sự kiện được tổ chức nhằm tăng cường nhận thức các bên liên quan hiểu rõ về giá trị của Khu sinh quyển, tăng cường công tác bảo tồn để làm nguồn lực cho sự phát triển. Đồng thời, qua các cuộc đối thoại, các bên liên quan cũng đã thảo luận và đạt được thỏa thuận bằng văn bản ghi nhớ về trách nhiệm của mình trong công cuộc bảo tồn và phát triển bền vững tài nguyên nói chung trong Khu dự trữ sinh quyển.

changduongKSQ22062017-07

Hình 7: Hỗ trợ từ các tổ chức phi chính phủ trong nâng cao năng lực và phát triển sinh kế bền vững trong khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An

Như vậy, sau 8 năm chinh phục được danh hiệu Khu sinh quyển từ UNESCO, khu sinh quyển, thành phố Hội An đã có sự chuyển biến rất quan trọng trên mọi lĩnh vực kinh tế, văn hóa và xã hội. Tất cả sự phát triển đều được dựa trên nền tảng của bảo tồn, hướng tới mục tiêu bảo vệ 7 tiêu chí của khu sinh quyển. Đây cũng là giai đoạn đánh dấu cho sự vào cuộc một cách tích cực, có trách nhiệm và đạt được sự đồng thuận cao của các bên liên quan thông qua mô hình hợp tác 4 nhà: Nhà nước – Nhà nông – Nhà khoa học và Nhà doanh nghiệp trong công cuộc bảo tồn các giá trị tài nguyên của địa phương nhưng mang ý nghĩa toàn cầu, tôn chỉ quan trọng của UNESCO đối với các khu sinh quyển./.

Lê Ngọc Thảo - Ban Thư ký Khu sinh quyển Cù Lao Chàm - Hội An

 

Những khó khăn, thách thức trong công cuộc bảo tồn giá trị, phát huy danh hiệu khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm - Hội An

PDF.InEmail

Thứ ba, 20 Tháng 6 2017 14:48 Số truy cập:45

Giá trị nổi trội và sự nhạy cảm của vùng cửa sông Thu Bồn.

Khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An nằm ở hạ lưu sông Thu Bồn, nơi tiếp giáp giữa đất liền và đại dương (Estuary area). Đây là vùng chịu sự tương tác giữa môi trường nước biển và môi trường nước ngọt. Sự trao đổi vật chất, sóng, gió, sinh vật và các dòng năng lượng khác tại vùng này đã tạo nên một môi trường sinh thái cửa sông mà ta hay gọi là “vùng nước lợ” (Brackishwater). Sự hòa trộn vật chất theo chế độ thủy văn sông, thủy triều biển, sóng - gió và các quần thể sinh vật đã hình thành nên một vùng sinh thái vô cùng phong phú, đa dạng về sinh vật và cảnh quan. Nơi đây đã ghi nhận có sự hiện diện đầy đủ các hệ sinh thái đặc trưng của vùng cửa sông, ven biển và hải đảo như hệ thống các cồn bãi tự nhiên trên sông, bãi biển; rừng dừa nước cùng với các loài cây ngập mặn; thảm cỏ biển phân bố từ cửa sông ra đến đảo, rừng nguyên sinh trên đảo; vùng triều bờ đá; và rạn san hô muôn vạn màu sắc trong lòng đại dương tại đảo Cù Lao Chàm. Sự đa dạng này được vun đắp bởi nguồn dinh dưỡng từ hệ thống sông Vu Gia – Thu Bồn với chiều dài lưu vực lên đến 200 km bắt nguồn từ các cánh rừng nguyên sinh, men theo các sườn núi dốc chảy qua các làng mạc trù phú để rồi hòa mình với biển cả tại Cửa Đại – Hội An. Đây chính là cơ sở cung cấp nguồn dinh dưỡng, thức ăn dồi dào cho sinh vật sinh sôi, phát triển và tạo nên một vùng có năng suất sinh học vào loại cao nhất trên trái đất.

Đọc thêm...

 
 

“Đại dương của chúng ta, tương lai của chúng ta”

PDF.InEmail

Thứ hai, 12 Tháng 6 2017 08:34 Số truy cập:68

Sáng 8/6/2017- ngày Đại dương thế giới, tại Cù Lao Chàm, Ủy ban nhân dân thành phố Hội An – Khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An phối hợp văn phòng UNESCO tại Hà Nội và Tổng cục Thủy sản tổ chức Lễ ra quân hưởng ứng tuần lễ biển và hải đảo với nhiều hoạt động thu hút đông đảo du khách cùng người dân xã đảo tham gia.

Góp mặt tại lễ ra quân có gần 200 đại biểu là đại diện các cơ quan từ Trung ương đến địa phương và cộng đồng xã đảo gồm Văn phòng UNESCO Hà Nội, Vụ bảo tồn và phát triển nguồn lực thủy sản – Tổng cục thủy sản; Sở Tài nguyên Môi trường; Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Quảng Nam; UBND thành phố Hội An cùng các cơ quan, đơn vị, cộng đồng dân cư tại Cù Lao Chàm. Đặc biệt bà Susan Vize – Quyền trưởng đại diện Văn phòng UNESCO Hà Nội đã lần đầu tiên đến tham dự sự kiện tại Cù Lao Chàm.

Tuần lễ Biển và hải đảo để hưởng ứng Ngày Đại dương Thế giới được diễn ra thường niên tại Cù Lao Chàm với nhiều hoạt động như: dọn vệ sinh bãi biển, bắt sao biển gai, phục hồi san hô, cuộc thi viết bài - vẽ tranh về biển đảo dành cho các em học sinh nhằm tuyên truyền, vận động mọi người dân nâng cao ý thức bảo vệ tài nguyên môi trường trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị của tài nguyên và môi trường biển, đảo; lòng tự hào, ý thức dân tộc đối với chủ quyền vùng biển của tổ quốc. Phát biểu tại buổi lễ bà Susan Vize đánh giá cao vai trò của Khu dự trữ sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An: “Đây là một điển hình của hệ sinh thái biển có tính đa dạng tại khu vực Đông Nam Á, việc bảo tồn các giá trị và phát huy danh hiệu khu sinh quyển sẽ giúp hạn chế những tác động của biến đổi khí hậu đồng thời mang đến một cơ hội tuyệt vời, nhiều lợi thế cho việc nuôi dưỡng nguồn sống của người dân. Chúng ta tin tưởng rằng Cù Lao Chàm cũng như các khu dự trữ sinh quyển khác đã và đang có những đóng góp to lớn trong việc bảo tồn hệ sinh thái của trái đất và cũng là một tài sản thực sự quan trọng của đất nước trong việc hội nhập với các lĩnh vực quốc tế khác”. Bà cũng hi vọng kiến thức và kinh nghiệm giá trị từ sự thành công của mô hình bảo tồn, tôn tạo và nuôi dưỡng san hô ở Cù Lao Chàm sẽ được chia sẻ và nhân rộng với các khu bảo tồn biền khác cả trong và ngoài nước. Nói về ý nghĩa của Ngày đại dương thế giới, bà Susan cho rằng chúng ta hiện đang sống trong thời đại của những sự thay đổi khó đoán định. Việc tổ chức ngày đại dương thế giới ngày hôm nay đồng nghĩa với việc chúng ta đang phản ánh những công việc cần phải thực hiện nhằm chống lại nước biển dâng, hiện tượng nước bị nóng lên toàn cầu và nước có nhiều axit.

Cũng nhân dịp này, Ban quản lý KDTSQ Cù Lao Chàm – Hội An đã tổng kết và trao giải cuộc thi viết bài “Em yêu biển đảo quê em” được phát động từ ngày 15/5 nhằm chào mừng 8 năm Cù Lao Chàm – Hội An được công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới. Giải Nhất của cuộc thi thuộc về em Ngô Gia Hân- học sinh lớp 9 trường THCS Quang Trung, em Hân cũng đã được vinh dự trình bày bài dự thi trước đông đảo quan khách tại lễ phát động. Đồng thời Ban quản lý Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm cũng tổ chức tặng giấy khen cho các tổ chức, cá nhân có những đóng góp về công tác bảo tồn rùa biển và những cá nhân thực hiện nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát bảo vệ hệ sinh thái rạn san hô tại Khu BTB Cù Lao Chàm.

Sau buổi lễ, toàn thể đại biểu đã cùng cộng đồng Cù Lao Chàm tham gia vào hoạt động dọn vệ sinh bãi biển và khu vực cảng du lịch Cù Lao Chàm. Ban quản lý KBTB cùng các ngư dân và các công ty du lịch tổ chức bắt sao biển gai và dọn vệ sinh đáy biển. Bà Susan Vize cùng đại diện Vụ bảo tồn và phát triển nguồn lực thủy sản – Tổng cục thủy sản và các ban ngành cũng đã tham quan triển lãm ảnh nghệ thuật “Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An trong mắt tôi”, trực tiếp thị sát hoạt động thả tôm hùm bị khai thác trái phép về lại biển khơi đồng thời cùng với cán bộ chuyên môn kiểm tra mô hình vườn ươm và các khu vực phục hồi san hô trong Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm..

Thảo Huyền - BQL BTB CLC

*Ngày đại dương thế giới năm 2017:

Năm 1992, Chính phủ Canada đã đề xuất sáng kiến "Ngày Đại dương Thế giới" (World Ocean Day) tại Hội nghị Thượng đỉnh về Trái đất, được tổ chức ở Rio de Janeiro. Tiếp đó, "Ngày Đại dương Thế giới" được Ủy ban Hải dương học liên Chính phủ (IOC) của UNESCO thừa nhận vào Năm quốc tế Đại dương 1998 tổ chức tại Lisbon (Bồ Đào Nha), khi đó, Việt Nam cũng tham gia sự kiện này. Chính những nỗ lực toàn cầu nói trên, năm 2009, Đại hội đồng Liên hợp quốc đã chính thức chọn ngày 8-6 hàng năm là Ngày Đại dương Thế giới. Từ năm 2009 đến nay, Ngày Đại dương Thế giới được nhiều quốc gia trên thế giới hưởng ứng nhằm tôn vinh, bày tỏ mối quan tâm gắn bó của loài người với biển và đại dương vì tương lai của toàn cầu.Mục tiêu chung của việc tổ chức kỷ niệm Ngày Đại dương Thế giới nhằm nâng cao nhận thức cho cộng đồng về vai trò đặc biệt quan trọng của biển và đại dương trong đời sống hàng ngày và chủ đề của Ngày Đại dương thế giới 2017 “"Our oceans, Our future - Đại dương của chúng ta, tương lai của chúng ta" như một lời kêu gọi chúng ta phải có trách nhiệm chăm sóc cho đại dương như đại dương đã và đang chăm sóc chúng ta.

 
 

Những chủ nhân Khu sinh quyển tranh tài (tt)

PDF.InEmail

Thứ năm, 01 Tháng 6 2017 14:21 Số truy cập:158

Tiếp nối thành công của đêm sơ kết 21/5, trong đêm chung kết 22/5, các đội thi tiếp tục tranh tài, mang đến cho khán giả những phần thi ấn tượng, gây cấn và hấp dẫn. Phần thi Sáng kiến truyền thông - một trong bốn nội dung của vòng sơ kết mở đầu cho đêm thi thứ hai.

Thông qua hình thức hùng biện, các đội thi đã đưa ra nhiều sáng kiến, ý tưởng hay nhằm quảng bá, giới thiệu, bảo tồn và phát huy các giá trị của Khu sinh quyển. Trong đó, một số sáng kiến của các đội Phố Rêu, Vú Nàng, … gây được sự chú ý đặc biệt của Ban Giám khảo và khán giả.

hoithi01062017-01

Đọc thêm...

 
 

Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh Đình Dũng kiểm tra tình trạng sạt lở, xâm thực bờ biển tại ĐBSCL

PDF.InEmail

Thứ tư, 31 Tháng 5 2017 15:32 Số truy cập:106

camau01

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng, Bộ trưởng Trần Hồng Hà cùng lãnh đạo các Bộ, Văn phòng Chính phủ và lãnh đạo tỉnh Cà Mau kiểm tra tình trạng sạt lở, xâm thực bờ biển tại xã Khánh Tiến, huyện U Minh, tỉnh Cà Mau. Ảnh: VGP/Xuân Tuyến

Sáng 29/5, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đã đi kiểm tra tình hình sạt lở, xâm thực bờ biển, suy thoái rừng ngập mặn tại xã Khánh Tiến, huyện U Minh, tỉnh Cà Mau để tìm giải pháp ứng phó hiệu quả. Cùng đi có Bộ trưởng TN&MT Trần Hồng Hà, lãnh đạo các Bộ NN&PTNT, Giao thông vận tải, Văn phòng Chính phủ và lãnh đạo tỉnh Cà Mau.

Theo báo cáo của Bộ NN&PTNT, tình hình xói lở bờ biển và suy thoái rừng ngập mặn các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đã và đang diễn biến rất phức tạp và có xu thế gia tăng cả về phạm vi và quy mô. Tại nhiều khu vực, xói lở đã uy hiếp trực tiếp đến các khu dân cư, công trình phòng chống thiên tai, cơ sở hạ tầng và làm mất dần rừng phòng hộ ven biển, tác động nghiêm trọng đến môi trường sinh thái.

Cụ thể, toàn vùng hiện có 24 khu vực thường xuyên bị xói lở trên tổng chiều dài khoảng 147 km, tốc độ xói lở từ 5-45 m/năm (trung bình mỗi năm mất khoảng 500 ha đất). Trong đó điển hình là bờ biển Gò Công Đông (Tiền Giang), Bình Đại (Bến Tre), Vĩnh Châu (Sóc Trăng), Nhà Mát, Gành Hào (Bạc Liêu), khu vực cửa biển Vàm Xoáy, xã Đất Mũi, khu vực cửa Rạch Rốc, huyện Ngọc Hiển và bờ biển Tây (Cà Mau).

Về bồi lắng, hiện có 24 khu vực với tổng chiều dài khoảng 113 m; tốc độ bồi lắng từ 3-10 m/năm, cá biệt khu vực ngay sau mũi Cà Mau bồi lắng đến 80 m/năm. Cùng với việc xói, bồi thì vùng ĐBSCL cũng xuất hiện những khu vực xói, bồi xen kẽ (xói, bồi theo mùa) ở 4 khu vực có tổng chiều dài khoảng 95 km.

Theo báo cáo của các địa phương, trong những năm gần đây, rừng ngập mặn vùng ĐBSCL đã bị suy giảm nghiêm trọng, chủ yếu do vùng bãi bị sạt lở và việc giao rừng để nuôi trồng thủy, hải sản, tập trung phần lớn ở Bạc Liêu, Cà Mau, Kiên Giang. Chỉ tính riêng trong 5 năm (từ 2011- 2016), diện tích rừng ngập mặn toàn vùng đã giảm gần 10%, từ 194.723 ha năm 2011 xuống còn còn 179.384 ha năm 2016 (giảm 15.339 ha)

Trước tình hình xói lở bờ biển và suy thoái rừng ngập mặn các tỉnh ĐBSCL đang diễn biến rất phức tạp, thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Uỷ ban Quốc gia về biến đổi khí hậu đã chỉ đạo triển khai nhiều chương trình, đề án, dự án nghiên cứu, đầu tư kết cấu hạ tầng, nâng cao khả năng thích ứng, chống chịu của ĐBSCL trước tác động của biến đổi khí hậu (BĐKH).

Cụ thể, đã phê duyệt Đề án Bảo vệ và Phát triển rừng ngập mặn ven biển ứng phó với BĐKH giai đoạn 2014-2020, tập trung triển khai các dự án khôi phục rừng ngập mặn ở ĐBSCL. Tập trung đầu tư các chương trình, dự án ứng phó với BĐKH cho vùng ĐBSCL trong điều kiện ngân sách còn nhiều khó khăn, hạn chế.

Giai đoạn 2011-2015, đầu tư cho giao thông khoảng 32,7% tương đương 59.000 tỷ đồng, thuỷ lợi khoảng 18,5%. Trong giai đoạn 2016-2020, dự kiến vốn bố trí cho công tác thuỷ lợi khoảng 28% với hơn 21.000 tỷ đồng; lĩnh vực giao thông sẽ đầu tư các công trình trọng điểm kết nối vùng.

Kinh phí bố trí cho khu vực ĐBSCL trong chương trình mục tiêu ứng phó với BĐKH để bảo vệ, khôi phục rừng (giai đoạn 2012-2015) là 1.434,8 tỷ đồng/3.232 tỷ đồng, bằng 44,4% cả nước; giai đoạn 2016-2020 dự kiến sẽ bố trí trên 4.400 tỷ đồng, chiếm khoảng khoảng 40%.

Công tác nghiên cứu khoa học về xâm thực bờ biển, suy thoái rừng ngập mặn ở ĐBSCL đã được quan tâm triển khai. Bộ NNPTNT đã đẩy mạnh các hoạt động hợp tác quốc tế, chủ trì triển khai một số đề tài nghiên cứu; thí điểm một số giải pháp, công nghệ khắc phục sạt lở, khôi phục rừng ngập mặn, gồm cả kè cứng và tường mềm giảm sóng.

Những nguyên nhân chính

Qua các nghiên cứu khoa học cũng như thực tiễn quản lý đã xác định 7 nguyên nhân cơ bản dẫn đến xói lở bờ biển, trong đó, đáng chú ý phần lớn nguyên nhân là do con người.

Nguyên nhân thứ nhất là việc mất cân bằng bùn cát do việc xây dưng các hồ chứa ở thượng nguồn và khai thác cát, sỏi ở lòng sông, ven biển đã làm giảm đáng kể lượng bùn cát. Theo báo cáo của Viện Khoa học thủy lợi miền Nam, năm 2013 tổng lượng bùn cát đọng lại trên các tuyến sông vùng ĐBSCL khoảng 3 triệu m3, trong khi tổng lượng cát bị khai thác trong năm là 28 triệu m3.

Nguyên nhân thứ hai là địa chất vùng ven biển ĐBSCL rất mềm yếu, được cấu tạo từ các dạng trầm tích phù sa, rất dễ bị xói lở do tác động của sóng và dòng ven bờ. Thứ ba, việc chặt phá rừng ngập mặn để nuôi trồng hải sản, đánh bắt thủy sản ven rừng trong những năm gần đây làm suy thoái nghiêm trọng rừng ngập mặn...

Tình trạng lún sụt đất do việc khai thác nước ngầm quá mức để nuôi trồng thủy, hải sản diễn ra mạnh nhất là ở các tỉnh Bạc Liêu, Cà Mau. Theo báo cáo sơ bộ của Viện Địa chất Na Uy, tốc độ lún sụt trong vài năm gần đây khoảng 3 cm/năm.

Bộ NN&PTNT cũng thẳng thắn chỉ rõ việc xây dựng nhiều nhà ở, công trình hạ tầng ven biển, đê bao, bờ bao quá sát đường bờ biển đã làm gia tăng nguy cơ gây xói lở bờ biển. Các nghiên cứu khoa học cũng cho thấy, tác động mạnh của sóng do ảnh hưởng của gió Đông, Đông Bắc đối với vùng biển Đông và Tây Nam và vùng biển Tây những năm gần đây diễn biến rất phức tạp. Cùng với đó, nước biển có xu thế ngày càng dâng cao, trong vòng 20 năm qua, trung bình nước biển dâng cao từ 2- 3 mm/năm. Hiện tại, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đang chủ trì cuộc làm việc với lãnh đạo các bộ, ngành, UBND các tỉnh ĐBSCL về công tác phòng chống sạt lở, xâm thực bờ biển, suy thoát rừng ngập mặn đang diễn biến phức tạp tại khu vực này.

Theo Chinhphu.vn

 
 

Trang 1 trong tổng số 45

.
 
Keonhacai