Chính phủ đã ban hành Quyết định số 389/QĐ-TTg ngày 09/5/2024 về phê duyệt Quy hoạch bảo vệ và khai thác nguồn lợi thủy sản thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050. Đây là định hướng quan trọng nhằm cân bằng giữa khai thác và bảo tồn, hướng tới phát triển nghề cá bền vững và có trách nhiệm.
Quy hoạch được xây dựng trên cơ sở bám sát chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước về bảo vệ nguồn lợi thủy sản, đồng thời bảo đảm phù hợp với các chiến lược lớn như phát triển kinh tế – xã hội và quy hoạch không gian biển quốc gia. Mục tiêu là khai thác hợp lý gắn với bảo tồn nguồn lợi, bảo đảm lợi ích quốc gia và sinh kế lâu dài cho người dân, đồng thời định hướng phát triển thủy sản theo hướng bền vững, thích ứng biến đổi khí hậu và hội nhập quốc tế.
Theo quy hoạch, đến năm 2030, cả nước hướng tới hình thành hệ thống các khu vực bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên cả vùng biển và nội địa. Trong đó có 27 khu bảo tồn biển với tổng diện tích khoảng 463.587 ha; đồng thời khoanh vùng 149 khu vực bảo vệ nguồn lợi thủy sản ở biển và 119 khu vực nội địa. Các khu vực này chủ yếu là nơi sinh sản của các loài thủy sản, khu vực tập trung con non và những vùng sinh thái nhạy cảm cần được phục hồi.
Tại phạm vi Khu dự trữ Sinh quyển Thế giới Cù Lao Chàm – Hội An và Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm, theo Phụ lục III của Quyết định 389/QĐ-TTg, có 02 khu vực ven biển, ven đảo được đưa vào quy hoạch là vùng ven biển Cửa Đại và Đông Bắc Hòn Dài. Cụ thể, vùng ven biển Cửa Đại (thành phố Hội An và huyện Thăng Bình cũ) nay thuộc thành phố Đà Nẵng với diện tích 4.085 ha, được định hướng hạn chế khai thác trong khoảng thời gian từ ngày 01/4 đến 30/6 hằng năm; khu vực Đông Bắc Hòn Dài có diện tích 2 ha, được xác định thời gian từ ngày 01/5 đến 31/7 hằng năm.
Hình 1: Một góc ven biển Cửa Đại – Tác giả: Nguyễn Minh Tân (Cuộc thi ảnh “Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An trong mắt tôi”)
Đối với khu vực Đông Bắc Hòn Dài, ngoài các nội dung đã được quy định tại Quyết định 389/QĐ-TTg, khu vực này còn thuộc phân khu phục hồi sinh thái theo Quy chế quản lý Khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm (ban hành kèm theo Quyết định 09/2020/QĐ-UBND ngày 17/7/2020). Theo khoản 2, Điều 6 của Quy chế, tại phân khu phục hồi sinh thái chỉ được phép thực hiện các hoạt động gồm: thả phao đánh dấu ranh giới; nghiên cứu khoa học đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt; tuyên truyền, giáo dục môi trường; phục hồi hệ sinh thái; tổ chức du lịch sinh thái không gây tác động xấu đến môi trường; và các phương tiện được phép đi qua nhưng không gây ảnh hưởng đến tài nguyên, hệ sinh thái trong khu vực.
Hình 2: Bản đồ phạm vi ranh giới Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm – Nguồn ảnh: BQL Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm
Do đó, người dân cần phân biệt rõ: khu vực Đông Bắc Hòn Dài hiện đã có quy định quản lý cụ thể và không được phép khai thác thủy sản theo Quy chế quản lý KBTBCLC; trong khi vùng ven biển Cửa Đại là nội dung thuộc quy hoạch theo Quyết định 389/QĐ-TTg, mang tính định hướng để triển khai trong thời gian tới. Việc nắm bắt đúng thông tin này sẽ giúp người dân chủ động điều chỉnh hoạt động khai thác, đồng thời góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản và hướng tới sinh kế bền vững lâu dài.
Thanh Thảo – Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm