Thực hiện định hướng phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của thành phố Đà Nẵng, Ban quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm đang từng bước triển khai các giải pháp công nghệ hiện đại nhằm nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên và phát triển du lịch bền vững tại Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm.
Theo danh mục nhu cầu công nghệ, đơn vị tập trung vào 5 nhiệm vụ trọng tâm theo hướng số hóa, tự động hóa và quản trị thông minh trong giai đoạn 2026-2030.
1. Giám sát tài nguyên và tuần tra thực địa bằng hệ thống tích hợp AI, IoT và GIS
Một trong những nhiệm vụ then chốt là xây dựng hệ thống giám sát tài nguyên và tuần tra thông minh dựa trên tích hợp công nghệ AI, IoT và GIS, với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 5 tỷ đồng.
Hệ thống hướng đến tự động hóa công tác quan trắc môi trường thông qua mạng lưới cảm biến IoT, cho phép theo dõi liên tục chất lượng nước biển, môi trường không khí và các yếu tố tự nhiên. Mức độ tự động hóa dự kiến đạt 70–80%, góp phần nâng cao tính chính xác và liên tục của dữ liệu.
Bên cạnh đó, công tác tuần tra được tăng cường bằng thiết bị bay không người lái (UAV) và hệ thống camera ứng dụng trí tuệ nhân tạo tại các khu vực trọng điểm. Giải pháp này giúp giảm khoảng 50% thời gian tuần tra thủ công, đồng thời nâng cao hiệu quả phát hiện các hành vi vi phạm như khai thác thủy sản trái phép.
Toàn bộ dữ liệu được tích hợp và quản lý tập trung trên nền tảng GIS, phục vụ cập nhật cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học, hỗ trợ lập bản đồ phân khu chức năng và nâng cao năng lực điều hành.
2. Quản lý lưu lượng du khách thông qua hệ thống tích hợp Vé điện tử (E ticketing), AI giám sát.
Nhằm đảm bảo hài hòa giữa bảo tồn và phát triển du lịch, Ban quản lý đề xuất triển khai hệ thống vé điện tử (E-ticketing) kết hợp AI giám sát lưu lượng khách.
Hệ thống được thiết kế với mức độ tự động hóa từ 80–90%, đặc biệt trong kiểm soát ra vào và quản lý thu phí. Không chỉ góp phần minh bạch hóa công tác tài chính, giải pháp này còn giúp điều tiết lượng khách tại các khu vực nhạy cảm, hạn chế tình trạng quá tải gây ảnh hưởng đến hệ sinh thái.
Đây được xem là bước tiến quan trọng trong xây dựng mô hình quản trị du lịch thông minh, phù hợp với đặc thù của Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới Cù Lao Chàm – Hội An.
3. Thiết lập Trạm quan trắc môi trường biển thông minh
Trong nỗ lực hiện đại hóa công tác bảo tồn biển, việc thiết lập hệ thống quan trắc tự động là một trong những giải pháp để quản trị dữ liệu môi trường một cách khoa học và chính xác.
Dự án tập trung triển khai hệ thống phao quan trắc (buoy) thả nổi tích hợp các đầu dò (probes) công nghệ cao để đo đạc các chỉ số lý – hóa then chốt như pH, độ mặn, oxy hòa tan (DO), độ đục và hàm lượng dinh dưỡng. Hệ thống vận hành bằng năng lượng mặt trời và truyền dữ liệu không dây về trung tâm điều hành theo thời gian thực.
Với mức đầu tư 3 tỷ đồng cho giai đoạn 2027-2030, hệ thống tự động phát cảnh báo khi các chỉ số vượt ngưỡng an toàn. Đây là căn cứ khoa học giúp Ban quản lý có phản ứng kịp thời trước các biến động tiêu cực, bảo vệ nghiêm ngặt các hệ sinh thái và sinh vật biển nhạy cảm tại Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm.
4. Phát triển nền tảng AI hỗ trợ truyền thông và giáo dục môi trường tổng hợp (rừng – biển – đa dạng sinh học – văn hóa – du lịch)
Song song với công tác bảo tồn, đổi mới phương thức truyền thông và giáo dục môi trường được xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng. Theo đó, Ban quản lý đề xuất phát triển nền tảng AI hỗ trợ sản xuất và quản lý nội dung truyền thông tổng hợp.
Nền tảng này tích hợp các lĩnh vực: rừng, biển, đa dạng sinh học, văn hóa – xã hội và du lịch cho phép: Tự động hóa việc sản xuất nội dung truyền thông như bài viết, infographic, video; Xây dựng thư viện dữ liệu số tập trung, phục vụ lưu trữ và khai thác lâu dài; Quản lý và phân phối nội dung trên nhiều nền tảng số một cách đồng bộ.
Với kinh phí 2 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2028, nội dung hướng đến hình thành thư viện dữ liệu số tập trung, vận hành trên nền tảng truyền thông số, góp phần nâng cao nhận thức cho cộng đồng và du khách về thông tin Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm, Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới Cù Lao Chàm – Hội An.
5. Ứng dụng Chatbot AI cung cấp thông tin và trải nghiệm người dùng
Một điểm nhấn trong lộ trình chuyển đổi số là phát triển chatbot AI cung cấp thông tin tổng hợp về khu bảo tồn.
Hệ thống được xây dựng trên nền tảng dữ liệu chính thống, có khả năng tự động trả lời 24/7 các câu hỏi liên quan đến quy định bảo tồn, hệ sinh thái, điểm tham quan và thông tin du lịch. Chatbot được tích hợp trên website, mạng xã hội và hệ thống mã QR tại các điểm tham quan, giúp du khách dễ dàng tiếp cận thông tin.
Với tổng mức đầu tư khoảng 2 tỷ đồng trong giai đoạn 2026–2029, giải pháp này không chỉ nâng cao chất lượng cung cấp thông tin mà còn tạo lập kênh tương tác số hiện đại, góp phần cải thiện trải nghiệm du khách và nâng cao hình ảnh chuyên nghiệp của Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm.
Việc triển khai đồng bộ các giải pháp công nghệ cho thấy quyết tâm của Ban quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm trong đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu quả bảo tồn tài nguyên gắn với phát triển du lịch bền vững. Đây là bước chuyển quan trọng, góp phần nâng cao năng lực điều hành, hướng tới quản trị hiện đại và thúc đẩy sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên trong bối cảnh phát triển mới.
Xem thông tin chi tiết về danh mục nhu cầu công nghệ của các địa phương thành phố Đà Nẵng tại link:
https://drive.google.com/file/d/1RY9CWG7ByuumDcGS9KpNq5d1cYl_1F_-/view?usp=drive_link
Thanh Thảo – BQL Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm