Ngày 29/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 246/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 18/8/2026, thay thế Nghị định số 38/2024/NĐ-CP ngày 05/4/2024 và Nghị định số 301/2025/NĐ-CP ngày 17/11/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 38/2024/NĐ-CP.
Nghị định số 246/2026/NĐ-CP bổ sung, điều chỉnh nhiều quy định nhằm tăng cường quản lý hoạt động khai thác, bảo vệ nguồn lợi thủy sản, bảo vệ hệ sinh thái thủy sinh; kiểm soát hoạt động của tàu cá, thiết bị giám sát hành trình, xác nhận và truy xuất nguồn gốc thủy sản; đồng thời xử lý nghiêm các hành vi khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định, thường gọi là khai thác IUU.
Đối với Cù Lao Chàm, việc tuyên truyền, phổ biến Nghị định này có ý nghĩa quan trọng trong nâng cao nhận thức của ngư dân, chủ tàu, thuyền trưởng, doanh nghiệp, du khách và các tổ chức, cá nhân hoạt động trong vùng biển, vùng ven bờ và các phân khu chức năng của Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm.
1.Tăng cường bảo vệ nguồn lợi thủy sản và hệ sinh thái
Nghị định quy định xử phạt nghiêm các hành vi sử dụng ngư lưới cụ, trang thiết bị, phương tiện làm hủy hoại nguồn lợi thủy sản, hệ sinh thái thủy sinh, khu vực thủy sản tập trung sinh sản, khu vực thủy sản còn non tập trung sinh sống hoặc nơi cư trú của loài thủy sản.
Các hành vi làm hủy hoại nguồn lợi thủy sản, hệ sinh thái có thể bị phạt từ 50 triệu đồng đến 100 triệu đồng; hành vi lấn, chiếm hoặc gây hại khu bảo vệ nguồn lợi thủy sản, khu bảo tồn biển có thể bị phạt từ 100 triệu đồng đến 150 triệu đồng; hành vi thăm dò, khai thác tài nguyên, xây dựng hoặc phá bỏ công trình dưới mặt nước, lòng đất dưới nước làm suy giảm nguồn lợi thủy sản hoặc gây tổn hại môi trường sống của loài thủy sản có thể bị phạt từ 150 triệu đồng đến 200 triệu đồng.
Ngoài ra, hành vi khai thác thủy sản trong thời gian cấm tại khu vực cấm khai thác thủy sản có thời hạn, nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, có thể bị xử phạt từ 5 triệu đồng đến 40 trệu đồng theo quy định, tùy tính chất hành vi và chiều dài tàu cá.
2. Xử lý nghiêm vi phạm trong khu bảo tồn biển
Nghị định số 246/2026/NĐ-CP có quy định riêng về xử lý vi phạm trong khu bảo tồn biển. Đây là nội dung cần đặc biệt lưu ý đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động tại vùng biển Cù Lao Chàm.
Các hành vi vi phạm trong khu bảo tồn biển có thể bao gồm: khai thác, nuôi trồng thủy sản không đúng quy định; phương tiện thủy hoạt động trái quy định; tổ chức hoạt động du lịch sinh thái gây tổn hại nguồn lợi thủy sản, hệ sinh thái biển; xây dựng công trình không đúng quy định hoặc gây hại đến khu bảo tồn; thực hiện hoạt động không được phép tại các phân khu chức năng.
Tùy theo hành vi và phân khu vi phạm, mức phạt có thể từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng; trong đó, vi phạm tại phân khu bảo vệ nghiêm ngặt có thể bị xử phạt ở mức cao hơn. Người vi phạm còn có thể bị áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc khôi phục hiện trạng, phá dỡ công trình vi phạm hoặc thả thủy sản còn sống trở lại môi trường tự nhiên.
3. Siết chặt quản lý khai thác thủy sản, tàu cá và thiết bị giám sát hành trình
Nghị định tiếp tục tăng cường xử lý các hành vi khai thác IUU, trong đó có khai thác không có giấy phép, khai thác trái phép tại vùng biển nước ngoài, vi phạm quy định về nhật ký khai thác, báo cáo khai thác và thiết bị giám sát hành trình tàu cá.
Chủ tàu, thuyền trưởng cần thực hiện nghiêm việc duy trì hoạt động thiết bị giám sát hành trình, ghi và nộp nhật ký khai thác, chấp hành quy định về vùng khai thác, nghề khai thác, thời gian khai thác, cảng cá, xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác và các quy định khác có liên quan.
Đối với một số hành vi khai thác thủy sản bất hợp pháp đặc biệt nghiêm trọng, mức phạt đối với cá nhân có thể lên đến 01 tỷ đồng, đồng thời có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.
4. Kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc thủy sản
Nghị định số 246/2026/NĐ-CP tăng cường kiểm soát việc xác nhận, chứng nhận và truy xuất nguồn gốc thủy sản. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm ngăn chặn thủy sản có nguồn gốc từ khai thác bất hợp pháp đi vào chuỗi thu mua, chế biến và tiêu thụ.
Các tổ chức, cá nhân tham gia khai thác, thu mua, sơ chế, chế biến, kinh doanh thủy sản cần thực hiện đầy đủ việc ghi chép, lưu giữ hồ sơ, xác nhận nguồn gốc, chứng nhận và truy xuất nguồn gốc thủy sản theo quy định; không tiếp tay cho hành vi hợp thức hóa thủy sản khai thác bất hợp pháp.
5. Những lưu ý khi hoạt động tại Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm
Bên cạnh việc chấp hành Nghị định số 246/2026/NĐ-CP, tổ chức, cá nhân hoạt động tại Cù Lao Chàm phải tuân thủ Quy chế quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm ban hành kèm theo Quyết định số 63/2026/QĐ-UBND ngày 28/5/2026 của UBND thành phố Đà Nẵng.
Hoạt động khai thác thủy sản phải thực hiện đúng quy định về phân khu chức năng, nghề khai thác, phương tiện, thời gian, khu vực khai thác, khai báo và báo cáo khai thác. Tuyệt đối không khai thác, mua bán, vận chuyển, sử dụng trái phép các loài nguy cấp, quý, hiếm; không xâm hại rạn san hô, thảm cỏ biển, bãi giống, bãi đẻ, nơi cư trú và các sinh cảnh quan trọng của loài thủy sản.
Ban quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm đề nghị ngư dân, chủ tàu, thuyền trưởng, doanh nghiệp, cơ sở thu mua, chế biến, kinh doanh thủy sản, đơn vị du lịch và các tổ chức, cá nhân có liên quan chủ động tìm hiểu, thực hiện đúng quy định pháp luật; khai thác đúng vùng, đúng nghề, đúng thời gian; duy trì thiết bị giám sát hành trình, ghi nhật ký khai thác, báo cáo khai thác và thực hiện truy xuất nguồn gốc thủy sản theo quy định.
Thông điệp tuyên truyền
Bảo vệ nguồn lợi thủy sản hôm nay là bảo vệ sinh kế lâu dài của cộng đồng Cù Lao Chàm. Mỗi ngư dân, chủ tàu, doanh nghiệp và người dân hãy cùng tuân thủ quy định pháp luật, khai thác có trách nhiệm, không xâm hại hệ sinh thái biển và chung tay xây dựng Cù Lao Chàm trở thành điểm đến xanh, an toàn, bền vững.
Thanh Thảo – BQL Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm