Với thông điệp “Mang rác về bờ – Giữ biển đảo xanh”, Ban quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm đang triển khai nhiều hình thức truyền thông trực quan, truyền thông số và tuyên truyền trực tiếp nhằm nâng cao nhận thức, khuyến khích du khách cùng chung tay bảo vệ môi trường biển, đảo Cù Lao Chàm.
Xác định tuyên truyền, vận động là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả bảo vệ môi trường, thời gian qua Ban quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm đã triển khai Cuộc vận động “Du khách và ngư dân mang rác thải về bờ” với nhiều hình thức truyền thông đa dạng, gần gũi và dễ tiếp cận. Đây cũng là một trong những hoạt động thiết thực nhằm xây dựng mô hình “Dân vận khéo” gắn với bảo vệ môi trường biển, đảo.
Đưa thông điệp bảo vệ môi trường đến gần du khách
Hoạt động truyền thông được triển khai xuyên suốt hành trình của du khách, từ Bến du lịch Cửa Đại đến Trung tâm Truyền thông Cù Lao Chàm và các điểm đón tiếp trên đảo.
Nội dung Cuộc vận động được chuyển tải thông qua pano, bảng tuyên truyền, poster, điểm chụp ảnh, hệ thống phát thanh, mã QR, website, fanpage và các hình thức truyền thông trực quan khác. Việc bố trí thông tin tại những khu vực đông du khách giúp các thông điệp bảo vệ môi trường được tiếp cận một cách thường xuyên, sinh động và dễ ghi nhớ.
 |  |
 |  |
 |  |
Hình 1-6: Một số hình thức truyền thông trực quan về Cuộc vận động tại Bến du lịch Cửa Đại và Trung tâm Truyền thông Cù Lao Chàm.
Các thông điệp được thiết kế ngắn gọn, rõ ràng bằng tiếng Việt và tiếng Anh, tập trung vào những hành động cụ thể:
- Không mang túi ni lông và sản phẩm nhựa dùng một lần ra đảo;
- Không xả rác trên tàu, trên biển và trên đảo;
- Thu gom, phân loại và bỏ rác đúng nơi quy định;
- Mang rác thải phát sinh trở về bờ.
Thông qua những hành động nhỏ nhưng thiết thực, mỗi du khách có thể trực tiếp góp phần giảm áp lực rác thải và gìn giữ môi trường, cảnh quan Cù Lao Chàm.
Tăng cường hướng dẫn trực tiếp trước khi du khách ra đảo
Bên cạnh truyền thông trực quan và trên các nền tảng số, cán bộ tại các điểm kiểm soát thường xuyên trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn và nhắc nhở du khách thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường trước khi khởi hành đến Cù Lao Chàm.
Thông qua trao đổi trực tiếp, du khách được giới thiệu về mục đích, ý nghĩa của Cuộc vận động; được hướng dẫn hạn chế sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần, không xả rác trong quá trình di chuyển và tham quan, đồng thời thu gom rác đúng nơi quy định.
Cách thức truyền thông trực tiếp giúp thông tin đến với du khách cụ thể hơn, đồng thời tạo sự tương tác, giải đáp những vấn đề còn chưa rõ và khuyến khích mỗi du khách chủ động thực hiện các hành vi thân thiện với môi trường.
 |  |
 |  |
Hình 7-10: Cán bộ kiểm soát tuyên truyền, hướng dẫn và nhắc nhở du khách thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường trước khi khởi hành đi Cù Lao Chàm.
Lắng nghe du khách để nâng cao hiệu quả truyền thông
Không chỉ cung cấp thông tin, Ban quản lý còn tổ chức khảo sát trực tiếp và trực tuyến thông qua mã QR nhằm ghi nhận mức độ tiếp cận, nhận biết và hưởng ứng của du khách đối với Cuộc vận động.
Ý kiến của du khách là nguồn thông tin quan trọng để Ban quản lý đánh giá mức độ phù hợp của nội dung và hình thức tuyên truyền, từ đó tiếp tục điều chỉnh, bổ sung và nâng cao chất lượng truyền thông trong thời gian tới.
 |  |
 |  |
Từng bước hình thành thói quen du lịch có trách nhiệm
Việc kết hợp truyền thông trực quan, truyền thông số, tuyên truyền trực tiếp và khảo sát phản hồi đã giúp thông tin về Cuộc vận động được chuyển tải thường xuyên và đồng bộ, tạo điều kiện để du khách dễ dàng tiếp cận, ghi nhớ và thực hiện.
Quan trọng hơn, Cuộc vận động hướng đến việc từng bước hình thành thói quen du lịch có trách nhiệm, trong đó mỗi du khách không chỉ là người tham quan, trải nghiệm Cù Lao Chàm mà còn trở thành một người đồng hành cùng cộng đồng địa phương trong bảo vệ môi trường và gìn giữ các giá trị thiên nhiên của đảo.
Một túi rác được mang về bờ, một sản phẩm nhựa dùng một lần được hạn chế, hay một hành động đúng được lan tỏa đến người khác đều là những đóng góp thiết thực để giữ gìn màu xanh của Cù Lao Chàm.
MANG RÁC VỀ BỜ – GIỮ BIỂN ĐẢO XANH
Trọng Trung – Ban quản lý Khu bảo tồn Thiên nhiên Cù Lao Chàm